كه به ذات اقدس او عايد گردد ) مگر اينكه او خواست پس خلق كرد و آفريد آنان را تا هنگام معينى ، و آنچه از طاعت و عبادت در امر دينى و مصلحت در امر دنياى ايشان است امر و نهى فرمود . پس مقرر داشت در حج فراهم آمدن مردم را از باختر و خاور تا همديگر را بشناسند و براى اينكه هر گروهى انواع كالاهاى بازرگانى را از شهرى به شهر ديگر منتقل كنند و در ضمن كرايه دهنده و شتر دار هم سود ببرند ، و براى اينكه نشانه‌هاى پيغمبر خدا صلى الله عليه و آله را شناخته و اخبارش را دانسته و يادآور شوند و فراموش نشود ، و اگر مردم در شهرهاى خود فقط به معاملات داخلى مىپرداختند هلاك مىشدند و شهرها ويران مىگشت و سورها « 1 » به كلّى نابود مىشد و خبرها پوشيده مىماند و كسى بر آن آگاهى نمىيافت پس اين است علت حج » . در مستدرك « 2 » به طريق ارسال نقل شده « هنگامى كه مولاى ما

--> ( 1 ) . نرده ، حصار ، ديوار دور شهر . ( 2 ) . كتاب مستدرك الوسائل و مستنبط المسائل ، تأليف محدث بزرگ حاج ميرزاحسين بن محمد تقى نورى طبرسى كه وفاتش در نجف اشرف به سال يك هزار و سيصد و بيست قمرى بوده ، و آن تتمه و دنباله‌اى است براى كتاب جامع معروف به وسائل الشيعه الى تحصيل مسائل الشريعة تاليف شيخ اجل محمد بن حسن حرّ عاملى كه در سال يك هزار و يكصد و چهار قمرى در مشهد مقدس امام على بن موسى الرضا عليه السلام وفات نموده و در آن كتاب احاديث احكام شرعيه و فرعيه را جمع كرده و همچنين براى او ديوان شعر و قصائدى است و هر يك از دو كتاب وسائل و مستدرك در چند مجلد است .